Online magazine. Indisch, eigentijds en eigenwijs.

Oeroeg: koloniaal noodlot?

Oeroeg is hét boek dat deze maand, volgens Philip Freriks, ‘zoveel mogelijk mensen tegelijk moeten lezen en bediscussiëren.’ Hella S. Haasse’s roman staat bol van de koloniale gedachten en in zijn tijdsgewricht geplaatst, 1948, is dat prima. Maar stelt Nederland met de massale verspreiding in het k ader van Nederland Leest eindelijk het koloniale verleden ter discussie, een maand voor de zestigste verjaardag van de soevereiniteitsoverdracht van Indonesië?

De film Oeroeg uit 1993

De film Oeroeg uit 1993

“Ik luisterde zwijgend naar de stortvloed van beschuldigingen en verwijten, die Oeroeg en Abdullah, nu pas werkelijk in vuur en vlam, richtten tegen het gouvernement, tegen de Nederlanders, tegen de blanken in het algemeen. Ik geloofde dat veel van hun beweringen slecht gefundeerd of onrechtvaardig waren, maar ik beschikte niet over de argumenten om ze te weerleggen.” – Oeroeg, Hella S. Haasse

Na lezing van Benali’s essay Een soufflé in de oven snap ik de CPNB-keuze voor dit Nederland Leest-boek, en stel ik over de keuze voor hem als essayist geen vragen meer. ‘Een echt goede vriendschap is gebaat bij ongelijkwaardigheid’, en ‘overbrugt niet zozeer alle verschillen, maar ontkent domweg dat ze bestaan’, aldus de schrijver. Of Benali zich er bewust van is of niet, hiermee laat hij zien dat hij begrijpt hoe Nederland omgaat met zijn koloniale erfenis: Nederland kijkt liever naar het verlies van de ‘vriendschap’ dan naar de verschillen daarin, die het 300 jaar in stand gehouden heeft. Reacties uit Indonesië én Nijholt’s Lofrede benadrukken deze historische visie.

In het NOS Acht Uur Journaal reageert de Indonesische schrijfster Ayu Utami op de Indonesische vertaling van Oeroeg. Indonesiërs vinden niet dat zij een geschiedenis delen met Nederland, en al helemaal geen romantische: Nederland is de verslagen bezetter. De Groene Amsterdammer van 23 oktober vertelt hoe Indonesische studenten Oeroeg beschouwen ‘als een exponent van de Mooi Indië-attitude’, en dat Haasse niet schrijft over Indonesië, ‘maar over Nederlands-Indië’. Willem Nijholt geeft, in zijn fraai geschreven Lofrede, aan dat hij niets meer wilde horen over de voormalige Nederlandse kolonie in Azië, behalve wat hij in Hella S. Haasse’s roman aantrof, toen ‘alles nog als vroeger ja?’ was. Tempo doeloe dus, in de herhaling.

Het CPNB wil dat Nederland naar aanleiding van Oeroeg praat over vriendschappen tussen culturen. Een mooi en nobel streven. Daarbij gaat de stichting alleen compleet voorbij aan een discussie die in Nederland nooit gevoerd is, namelijk de vraag wat het geleerd heeft van zijn koloniale verleden, een verleden dat bovendien, te oordelen naar de voorkeur voor acteur Nijholt, zo wit mogelijk is.

Nijholt

Acteur Willem Nijholt

Want het is toch raar om de – donkere – Indo, acteur en regisseur Martin Schwab te passeren voor de rol van Oeroeg, terwijl hij in de gelijknamige film uit de jaren ’90 Oeroeg speelde? Schwab: “Ik heb het CPNB gemaild en mijn diensten aangeboden, maar in eerste instantie bedankten ze me per kerende e-mail. Ik weet niet waarom ze me niet benaderd hebben.” Navraag leert dat het CPNB het een rare vraag vindt, waarom iemand niet gevraagd is, en heeft er geen antwoord op.

Toch neem ik de uitnodiging tot discussie van het CPNB aan en vraag: 1. Was het het noodlot ‘waar een mens nooit iets aan kan veranderen’, aldus Nijholt, dat de vriendschap tussen Oeroeg en de hoofdpersoon beëindigde? 2. Is het einde van Nederlands-Indië te wijten aan de aanwezigheid van datzelfde noodlot, of kwam dat wellicht door een beginnend streven naar gelijkwaardigheid? 3. Waarom kan in Nederland zo’n koloniaal boek massaal aftrek vinden?

Gerelateerde berichten

105 comments

  1. Harry Sihan /

    Men hoeft zich niet te schamen voor de daden van de voorouders. Je kan dan wel aan de gang blijven. Maar om trots te zijn op zoiets als genocide en het inrichten van een proto uitroeiingskamp (op Taiwan zo’n 1600 Chinese dwangarbeiders doodgehongerd) is weer het andere uiterste. Je kan bewondering hebben voor hun doorzettingsvermogen en dadendrang, maar ik geloof niet dat de volkeren in dat gebied er per saldo beter van geworden zijn. Je kan het hebben over wegenaanleg (hoeveel doden heeft dat gekost?) en de zegeningen van de westerse “beschaving” waarvan de VOC een van de voorbodes was, maar zaken als de “pacificatie” van Atjeh (tenminste 100.000 dwangarbeiders opgebruikt, de slachtoffers van wat nu als etnische zuivering zou worden betiteld niet meegeteld) en de lange termijn gevolgen van wat toch een jarenlange uitbuiting mag heten zijn niet bepaald uitingen van de westerse cultuur waar men trots op wilt zijn. Als men een balans op zou maken van het koloniale beleid dan zal die toch behoorlijk negatief zijn, vermoed ik. Voor Nederland spreekt dat ze niet al te veel hebben vernaggeld in Indië, zoals dat in de Filipijnen is gebeurd, maar ze hebben ook niets van belang of iets constructiefs achtergelaten. De Japanners lieten tenminste nog zoiets als algemeen onderwijs en een opgeleid kader achter in Korea.

  2. @ Peter,

    Ik interesseer me voor de VOC als bedrijf en als initiatief van een paar simpele lieden die “groots” dachten, hoewel ze vaak uit kleine steden kwamen.

    Het aanleggen van havens, spoorwegen enz. is iets waar de VOC zich nooit mee bezig heeft gehouden. En wat die verwerkende industrie betreft die is er nog nauwelijks. Anno 2009 verlaten de grondstoffen nog steeds onbewerkt Indonesië voor een uitgeknepen prijs per kubieke meter, niets geleerd van de geschiedenis.

    Je hoeft je voor mij niet te schamen, ik heb in 19 jaar heel grote pakken geld naar Indonesië gebracht waarvan veel gewoon is weggegooid, ik heb er om gelachen. Het was vaak leergeld om een andere cultuur beter te leren kennen. Eens per jaar tel je de baten en de lasten bij elkaar op en als je in de plus zit is er toch niets aan de hand. Ik heb daar geen moment honger of gebrek gekend zoals er nog velen in het land dagelijks hebben, omdat er een kleine groep is die daar de leiding hebben behept zijn met een grenzeloos egoïsme.

    Men kan geschiedenis als een gangsterfilm zien en proberen te bepalen wie de goeien en wie de slechten waren, ik houd me liever bij de feiten. Wat heeft het voor zin om het slachtoffer van de geschiedenis uit te hangen, verloren tijd, er zijn zoveel leukere dingen in dit leven, door Indonesië reizen bijvoorbeeld……dat ga ik de komende maanden schaamteloos doen.

    .

  3. Peter van den Broek /

    @londoh,

    U vind zelf dat er door de VOC grootse daden werden verricht maar geeft helemaal niet aan wat voor groots er werd verricht, weinig tot niks dus- Indie werd natuurlijk wel in het groot leeggehaald. De infrastructuur zoals wegen, havens en spoorwegen werden vnl aangelegd om het transport van de specerijen en andere winstgevende producten zo snel mogelijk naar Nederland te verslepen. Natuurlijk had Indie geen verwerkende Industrie, dat gaat alleen maar ten koste van werkgelegenheid in het moederland.

    Natuurlijk waren het andere tijden en andere normen, dat heeft niks met schuldgevoel te maken, maar meer hoe vanuit geschiedkundig oogpunt naar Indie wordt gekeken. Kolonialisme is een blijft een onveranderd gegeven,; er is een kolonisator en een gekoloniseerde die wordt uitgebuit, wel iets over te schamen lijkt mij.

    En die opmerking over niet door anderen iets te laten voorschrijven en zeker niet door een Indonesiër, vind ik grensoverschrijdende hufterigheid. Vooral dat ZEKER NIET geeft wel duidelijk aan hoe jij “londoh” als gast over Indonesie en Indonesiers denkt, de koloniale kijk op de dingen, tempoe doeloe is nooit aan jou voorbij gegaan.
    Die opmerking en jouw schaamteloze arrogantie of is het onbenul daar schaam ik me nou voor. Aan alle Indonesiers op deze blog bied ik plaatsvervangende excuses aan.

    Peter van den Broek (geen schuilnaam)

  4. SA schrijft: Het klopt wel dat buiten Java nog ” primitieve ” toestanden heersen.
    Je moet het in de perspectief zien.En moet niet vergelijken met Nederland.
    Ik heb geluk om Indonesia tot 1968 mee te mogen maken en daarna vaak teruggeweest .
    Kan bepaalde zaken vergelijken , van voor 1968 , en na 1968 tot en met heden.
    ___
    Ik betrek de andere eilanden er niet bij, hoewel ik daar wel wegen heb gezien die erg goed waren aangelegd, waarschijnlijk zijn ze daar minder corrupt dan op Java, bijvoorbeeld de wegen op Ambon en die tussen Amahai en Piru op Seram, verbazingwekkend goed. Op Java zitten de wegen na het regenseizoen vol gaten die door ongemotiveerde werkers worden dicht gestopt om na twee maanden weer open te liggen. Wat wel spectaculair is zijn de files in de diverse grote steden, In Jakarta, Bandung en Medan is er geen doorkomen aan. En natuurlijk de gigantische luchtvervuiling die dat teweeg brengt, in Jakarta staan politieagenten met een masker vervaagd door de smog het verkeer te regelen. Die zullen nooit oud worden. Overigens kijkt een Belanda die gedurende een zeer lange periode in Indonesië heeft gewerkt heel anders tegen dat land aan dat een emigrant die een paar weekjes terug naar zijn geboorteland gaat. Deze laatste zal een donkerroze bril met een sterkte van +10 op hebben. Als je daar werkt kom je er ook goed achter hoe de corruptie daar in elkaar steekt, een vakantieganger heeft daar nauwelijks mee te maken.

    Over de grootse daden van de VOC, om uw verbijstering nog even te voeden, ik vind inderdaad dat de VOC grootse dingen en zaken deed. Ik ga totaal niet gebukt onder enig schuldgevoel, want het waren toen andere tijden met andere normen. Ik heb op het gebied van de VOC heel wat gezien in Indonesië, want heb er liefhebberij in uw hele land af te reizen. Wat ik aantrof dwong bij mij grote bewondering voor mijn voorvaderen af. Ik ga me toch echt niet door anderen voor laten schrijven hoe ik moet denken en zeker niet door een Indonesiër.

    @Harry,

    Mijn interesse is nu eenmaal Indonesië en mijn werk houdt ook ten nauwste met dat land samen. Ieder mens heeft zo zijn beperkingen ;-)

  5. Harry Sihan /

    Met het ontbreken van de structurele aanpak bedoelde ik nu juist Soeharto. Overigens loont het om de interesse te verbreden aangezien Indonesie niet op zich zelf staat en stond in Azie, maar goed dat is mijn mening.

  6. Harry schreef : Blijft toch de indruk dat er geen structurele aanpak was.
    ___________________

    Die structurele aanpak is er al in jaren niet meer, dat is juist het grote verschil met Soeharto en de 4 presidenten die er na hem gekomen zijn. Met uitzondering van Habibie, maar die man werd door de Javanen uitgespuugd, aan hem hebben ze wel de democratie en persvrijheid te danken, maar hij was afkomstig uit Zuid-Sulawesi het ergste wat hij had gedaan was Timor-timor “verkwanselen”. Helaas weet ik weinig van andere landen dan Indonesië e.o., ben ik niet in geïnteresseerd. Mijn indruk was dat toen ik in de 90’er jaren in Indonesië verbleef de maatschappij heel strak georganiseerd maar ook geordend was en dat de mensen vrij tevreden waren, er was hoop op een betere toekomst. Ik kan me ook nog het enthousiasme herinneren waarmee Indonesiërs met westerlingen wilden samenwerken. Daar is na 1998 weinig van overgebleven, op het eerste gezicht lijkt het veel beter in Indonesië te gaan, als je dat afmeet aan de hoeveelheid consumptiegoederen die er te koop zijn, het aantal auto’s motorfietsjes en mobieltjes aan de oren. De shopping malls die er overal worden neergezet, ten koste van de kleine nering. Maar ook hordes vuilniszoekers en voddenrapers, er gaan kinderen dood van de honger, de corruptie tiert welig onder een president die daar verbaal alles aan schijnt te doen, maar in werkelijkheid meer met zijn eigen machten positie bezig is dan het land op strakke manier te regeren en van corruptie onder zijn ministers afwist zonder die aan te pakken.

    Vanaf dinsdag a.s. ben ik voor 3 maanden in Indonesië en zal zeker op mijn weblog met persoonlijke indrukken komen over de puinhoop die ik aantref. Ik moet echter toegeven dat ik me erg thuis voel in die chaos ;-)

    SA schreef : Het is verbijsterend dat in 2009 er nog steeds totoks / nederlanders zijn die nog in de tempo doeloe denken.
    ___________________

    Voor u een oude wijsheid : Wees niet te zeer rechtvaardig en gedraag u niet al te wijs; Waarom zult gij uzelf tot verbijstering brengen ?(Pred.7:16).

  7. surya atmadja /

    Het is verbijsterend dat in 2009 er nog steeds totoks / nederlanders zijn die nog in de tempo doeloe denken.
    Alsof Nederland de beschaving , welvaart en welzijn naar Indonesia hadden gebracht.
    Zoiets zoals gedacht werd in ” Daar werd wat groots verricht” .

    Feiten :
    1.Toen een kleine opstandige Spaanse kolonie aan de Noorzee via de kennis van de Portugezen naar de archipel kwam waren daar al welvarende en beschaafde koninkrijken.
    2.Over de rijstbouw en irrigatie.
    De Nederlanders(VOC) kwam in een gespreid bed .
    Indonesia en i.h.b Java had al eeuwenoude rijstcultuur , compleet met irrigaties , was ook bekend onder de naam van Jawadwipa.
    De rijstschuur van Karawang (West Java) werd aangelegd door Mataram tijdens de belegering van batavia (1628-1629).
    Dat later Nederland bepaalde nieuwe technieken en kennis haden opgebouwd was waar , dat hebben ze nodig om de melkkoe (wingevest) sneller te laten produceren.

    3.Toen Nederland na ongeveer 3,5 eeuw marginaal de ” baas” werd en binnen 3 jaar de macht verloren had (periode 1942-1945) laten ze een land achter met monoculturen en slecht opgeleide Indonesier. Zie CBS statistiek.
    Na ongeveer 60 jr hebben de Indonesiers zichzelf met vallen en opstaan hun eigen leven verbeterd.
    Lid van G20 .En terecht .

    Algemene opmerking :
    Over de zogenaamde eerste ” multinational” VOC heb ik ook vraagteken.
    Mijn inziens was VOC een staatsbedrijf die verantwoording schuldig is aan de Staten Generaal.

    *Over Repelita =Rencana Pembangunan Lima Tahun.
    Repelita 1 werd ingevoerd om de negatieve gevolgen van economische achteruitgang op te heffen.
    Door diverse binnenlandse opstanden ,de Dwikora avontuur , de kosten van Trikora (bevrijding van West Irian) , de financiering van megaprojecten zoals Asian Games in Jakarta had men de RE-Pelita geintroduceerd.
    De val van Soekarno was mede min of meer versneld door de economische problemen , dat hadden de studenten en scholierendemomstraties in Jakarta duidelijk gemaakt .
    Meer dan 6 maanden was Jakarta plat .

    *Soeharto kwam in gespreid bedje , de eenheidsstaat was een feit , het volk is “moe” van de economiscge achteruitgang.
    Dan heeft Soeharto goed gezien , er werd met geleend geld gesmeten , vergelijk de Indonesische staatsschuld van (OrLa) Soekarnotijd en OrBa(Soehartotijd) .
    Er zijn nieuwe dynastieen rijke Indonesiers gekomen al dan niet in een soort symbioseconstructie met de later corrupte Orba (de nieuwe Orde ).
    Mensen die in de afgelopen 40 jaar rijk zijn geworden werd door de Indonesiers als (OKB)Orang Kaya Baru genoemd. De nieuwe rijken.

    En dan te bedenken dat ik en mijn vrienden als naamloze voetvolk (lid KAMI-KAPPI-KAPI Djaja) staat te demonstreren in de straten van Jakarta .

    @ harry:
    De infrastructuur in Indonesia was in de afgelopen 40 jaar spectaculair verbeterd.
    Het klopt wel dat buiten Java nog ” primitieve ” toestanden heersen.
    Je moet het in de perspectief zien.En moet niet vergelijken met Nederland.
    Ik heb geluk om Indonesia tot 1968 mee te mogen maken en daarna vaak teruggeweest .
    Kan bepaalde zaken vergelijken , van voor 1968 , en na 1968 tot en met heden.

  8. Harry Sihan /

    Blijft toch de indruk dat er geen structurele aanpak was. Nogmaals de vergelijking met Zuid Korea dat in de jaren 60 van de vorige eeuw op het niveau van Pakistan was en gebukt ging onder corruptie en incompetentie. Park Chung Hee heeft ingezet op industrialisatie en een paar grote conglomeraten min of meer de vrije hand gegeven op voorwaarde dat ze het land uit het moeras zouden trekken. Er was weinig kennis, en wat er was aan technologie was verouderd en gekocht van Japan. Park verhuurde een deel van zijn leger aan de VS voor de Vietnam oorlog om aan kapitaal te komen. Hij heeft een infrastructuur neer laten zetten waar het land nu nog profijt van heeft. En dat ging op een zeer onorthodoxe manier. Zo liet hij eens een tunnel opblazen die niet goed gebouwd was met de boodschap dat het over moest. Met veel bloed, zweet en tranen en een harde hand heeft hij iets neer gezet dat zelfs de corrupte en incompetente generaals die na hem kwamen niet meer konden verzieken. Hij noch zijn familie zijn er financieel ooit wijzer van geworden.

  9. Harry schreef: Ik bespeur overigens een tegenspraak in het verhaal van Londoh: als Soeharto zo voortvarend was geweest in het land mee te laten gaan in de vaart der volkeren, hoe komt het dat de infrastructuur nog zo slecht is?
    __________________

    Onder Soeharto waren veel zaken streng gereguleerd o.a. de auto-import, luxe auto’s waren bijna niet te betalen. Het goedkoopste waren een soort busjes voor 9 personen., wie werden meestal voor openbaar vervoer gebruikt. Op de wegen was er lang niet zoveel verkeer als nu. Na de val van Soeharto zijn er een groot aantal dereguleringen ingevoerd, auto’s en zeker motorfietsen zijn betaalbaar geworden. Er worden grote tweedehands vrachtauto’s geïmporteerd die te zwaar beladen worden. Het gevolg is dat door die vreselijke hoeveelheid verkeer dat van een te krap bemeten wegennet gebruik maken dit net in puin rijdt, want zo goed is de kwaliteit van de wegen niet, je lacht je een ongeluk als je ze daar een weg ziet aanleggen.

    Men kan wel stellen dat Soeharto de economie van de grond af aan moest opbouwen, want vanaf 1942 was er bijna niets aan het land gedaan, de Japanners hadden veel geroofd, toen nog een oorlog die veel vernielde. Soekarno was ook steeds bezig oorlogjes te voeren en de wereldleider uit aan het hangen, waarbij het rokkenjagen voor hem een zeer hoge prioriteit had. Soeharto bouwde de economie weer op via 5-jarenplannen (Pelita – Pelan Lima Tahun) en gaf ruimte aan buitenlandse investeerders. Ik weet niet wat de prioriteiten in deze Pelita waren, wel dat o.a. de Nederlandse prof. Pen adviseur was in deze. Er is ook het een en ander mislukt van deze plannen. Echter de regeringen na Soeharto regeerden gewoon echt Indonesisch, zonder enig plan. Een van de grote successen onder Soeharto de geboortebeperking (KB – Keluarga Berenacana) is na 1998 helemaal verwaarloosd. Ik hoef niet hier uit te leggen wat arme mensen die helemaal geen vertier of wat hebben gaan doen in de zee van vrije tijd die ze hebben. Het gevolg is dat er de laatste jaren ontzettend veel kindertjes bij zijn gekomen die allemaal moeten leren en allemaal een baantje moeten hebben.

  10. Harry Sihan /

    Het is wel waar dat de VOC niet direct regeerde maar het dwong vanaf de 17e eeuw de vorsten toch afhankelijk te worden van hen. Het VOC monopolie werd desnoods met gewapender hand gevestigd. Ook middelen als ontvolking (Banda eilanden) werden niet geschuwd. In de 19e eeuw hadden we het cultuurstelsel wat verantwoordelijk was voor een decennia durende ondervoeding onder de bevolking. De wijze waarop de aanleg van de grote postweg van Daendels is geschied en de vele doden die daarmee gepaard ging zou in de 20ste door de Japanse militairen nog eens dunnetjes worden overgedaan in o.a. Thailand. Tot in de 20e eeuw waren er de ten hemel schreiende wantoestanden onder de Javaanse koelies op de Sumatraanse tabaksplantages leidden tot een reprimande van de toenmalige Volkenbond en bijna tot een boycot van Nederlands tabak. De mortaliteit onder de inheemse dwangarbeiders in de gordel van smaragd lag hoger dan die van de krijgsgevangenen in de Japanse kampen. Deze feiten, en het is slechts een kleine selectie, dwingen toch tot enige nuancering als we het hebben over de zegeningen die Nederland gebracht zou hebben in den Oost.

    Dat gesteld hebbende, wil dat niet zeggen dat het huidige Indonesië niet een eigen verantwoordelijkheid heeft voor haar ontwikkeling. Of dat alle slechte zaken in Indonesië aan de Nederlandse koloniale overheersing te wijten zijn. Ik bespeur overigens een tegenspraak in het verhaal van Londoh: als Soeharto zo voortvarend was geweest in het land mee te laten gaan in de vaart der volkeren, hoe komt het dat de infrastructuur nog zo slecht is? Het lijkt me dat als hij werkelijk het land had willen ontwikkelen hij dat als een van de eerste dingen had aangepakt. Wat dat betreft heeft Park Chung-hee, de militaire dictator van Zuid Korea, dat beter gedaan. Hij heeft ook veel bloed vergoten, maar zelfs zijn grootste tegenstanders geven toe dat zonder hem, het land nooit zo ver had gekomen.

  11. Voor de achtergebleven ontwikkeling van Indonesië worden in de reacties van Patrick en die van Surya Atmadja twee schuldigen genoemd, de zogenaamde “kambing hitam” . Deze zondebokken zijn de 350-jarige overheersing door Nederland en de regering van Soeharto. Zeker de eerste bok heeft een baard die zo lang is dat het beestje er regelmatig zelf over struikelt. Nederland heeft Indonesië niet 350 jaar overheerst dat is een foute interpretatie van de geschiedenis die vooral Indonesiërs lekker in de oren klinkt. Het heeft heel lang geduurd voordat Nederland de controle had over de gehele archipel. Pas in 1910onder gouverneur B.J. van Heutsz werd Nederlands Indië compleet. In de honderden jaren daarvoor hebben de Nederlanders hun best gedaan om de honderden, vaak rivaliserende rijkjes onder hun bestuur te brengen en zo Indië de moeder te worden van het huidige Indonesië. Toen al het geknok ten einde kwam heeft Nederland er een van de best lopende koloniën ter wereld van gemaakt, met alle moderne snufjes uit die tijd zoals telefoon, telegraaf, een uitgebreid spoorweg en trambanennet, een goed wegennet. Moderne schone steden zoals bijvoorbeeld Bandung. Er werden irrigatie werken voor de boeren aangelegd. Ook aan het welzijn van de inlander werd gedacht, ziekteplagen werden bestreden en voorkomen, er werden dijken aangelegd tegen de jaarlijkse overstromingen. Arbeidsomstandigheden werden verbeterd en er kwamen scholen voor de gewone man. Het hele wegen- en railnet ligt er bijna nog net zo bij als in de Nederlandse tijd, weinig uitgebreid, behalve in de grote steden . De wegen zijn vaak abominabel slecht omdat Indonesiërs van onderhoud nog nooit gehoord hebben, het spoornet is op vele plaatsen nog enkelspoor. Zonder goed wegennet geen goede economische ontwikkeling.

    Soeharto nam een failliete toko van Soekarno over, dat is met veel bloedvergieten gepaard te gaan. Daarna heeft hij Indonesië laten doorstoten in de vaart der volkeren, hier is in 1998 een einde aan gekomen. Onder Soeharto was er een ding dat er onder het volk leefde dat was hoop, die is er voor veel mensen niet meer. De familie en vriendenkring rond Soeharto heeft zich vreselijk verrijkt onder zijn regering. Corruptie heeft altijd in het land bestaan, het was zelfs een van de redenen dat de VOC failliet ging de afkorting kreeg de betekenis Vergaan Onder Corruptie. De Indonesiërs beweren graag dat de VOC de schuld van de heersende corruptie was, zondebok nr 3.

    Men zou toch denken dat de regeringen na Soeharto, in een tijd van reformatie en democratie van de fouten uit het verleden hebben geleerd. Dat is niet het geval, de corruptie is de laatste jaren erger dan ooit tevoren en mag zich met de komst van de democratie ook de grote belangstelling van alles en iedereen verheugen. Na Soeharto kon immers iedereen zich met de corruptie gaan bemoeien. Zij die toegang hebben tot de geldstromen tapten deze af, zij die geen toegang hebben zijn tegen corruptie. De Indonesiër zegt dat corruptie de “daging darah bangsa” is, een onlosmakelijk onderdeel van de cultuur. De zwarte economie is groter dan de officiële, en alle vooruitgang die men vandaag de dag ziet is te danken aan de corruptie, want van dat “haram ”verkregen geld worden de leuke dingen gedaan. Corruptie is voor de Indonesiër wat een broodje kaas voor de Nederlander is en de sambal bij de erwtensoep voor de Indo. De corruptie is onuitroeibaar omdat juist zij die regeren er het grootste belang bij hebben dat deze blijft voortbestaan. Met het gecorrumpeerde geld kopen familieleden zich weer in in allerlei functies, met het gevolg dat het ambtenarenapparaat steeds dommer wordt, want op opleiding wordt niet gelet. Zij die gestudeerd hebben beginnen vaak een handeltje om te kunnen overleven, alle kennis die er is opgebouwd wordt op die manier weggegooid. Daarom zal het nooit echt iets met dat land worden. Indonesië is vandaag de dag georganiseerd als de v/m kolonie Indië met Java in de rol van het v/m Nederlandse Gouvernement. Met Jakarta als verzamelplaats voor alle af te tappen geldstromen

  12. surya atmadja /

    Patrick says:
    December 2, 2009 at 14:27
    De tijd zal het leren, daar heeft niemand van ons het antwoord op. Dat het met heftig vallen en opstaan zal gebeuren is haast onontkoombaar maar je kan jezelf afvragen of het nepotisme onder Suharto het beste voorbeeld voor de natie is geweest.
    —————–
    Voor veel Indonesiers was Soeharto periode met zijn nepotisme , harde hand optreden geen leuke tijden geweest.
    Ongetwijfeld heeft hij positieve invloeden gehad voor de economische vooruitgang gehad , uiteindelijk moest hij van het volk aftreden in 1998 .
    In het begin jaren van zijn regeringsperiode was hij populair bij de jongeren en de studenten.
    Als 1 van van de vele oud scholier/student uit Jakarta die periode 1965-1967 persoonlijk heb meegemaakt heb ik gemengde gevoelens.
    Ik ben met patrick eens dat de tijd zal leren of Indonesia haar plaats in de economische en politieke wereld kan veroveren en behouden.

    Persoonlijk heb ik vertrouwen dat het goed zal gaan omdat Indonesia afgerekend heeft met de koloniale erfenis zoals het inhalen van de achterstand omdat ze bijna 350 jr niet vrij kunnen ontwikkelen.
    De eerste stappen zoals de vorming van eenheidsstaat , democratische veranderingen , economische vooruitgang zijn de bewijzen dat ze op de goede weg zijn .

    Interessant om een boekje van R.Elson , biografie van Soeharto door te bladeren.
    Bij de Slegte te koop voor Euro 8.99. ISBN 90 274 8455.4

  13. Patrick /

    @ Londoh

    De tijd zal het leren, daar heeft niemand van ons het antwoord op. Dat het met heftig vallen en opstaan zal gebeuren is haast onontkoombaar maar je kan jezelf afvragen of het nepotisme onder Suharto het beste voorbeeld voor de natie is geweest. Het zal ook nog wel even duren voordat deze generatie en volgende generaties leiders voldoende afstand hebben kunnen nemen van de zelfverrijking (van hunzelf en hun omgeving) en maximaal effort zullen steken in de verheffing van hun onderdanen. Hebben we hier ook eeuwen over gedaan….

  14. Hi Patrick,

    Voor wat betreft die “slapende tijger” moet ik je wel gelijk geven, maar het is tevens ook hetgeen de tijger ligt te dromen, over rijk worden. Hoeveel mensen zie je niet in het hele land slapende het einde van de maand proberen te halen? Ze hebben een goede tijgertemmer nodig en die is momenteel niet voorhanden. Ze worden geleid door een generaal die zijn sterren vanachter zijn bureau heeft verdiend, een zwak figuur die moeite heeft met het nemen van beslissingen, altijd vervult van twijfel. Hij zegt veel mooie dingen, maar de praktijk is anders. Heel lang is hij bezig geweest met zijn herverkiezing, dat was belangrijker dan regeren. Het land heeft behoefte aan iemand a la Soeharto, die ouwe ijzervreter. Als Javaanse boerenzoon wist hij precies hoe het volk dacht en hoe ze behandeld moesten worden, regeerde met ijzeren hand doch leerde het volk discipline en gaf het Indonesische volk hoop op een betere toekomst. Nu heerst er defaitisme vanwege de grote armoede waarin velen moeten leven. Echter staat er een inspirerende leider op dan is Indonesië tot grootse daden in staat, helaas wordt het land nu geregeerd door saaie zakkenvullers en blijft de tijger dromen.

  15. Patrick /

    @ Londoh,
    “hoe goed je het ook bedoeld jouw woorden zijn voor mij schone theorie. Laat ik voorop stellen dat ik persoonlijk weinig over de situatie in de gehele wereld weet, ik volg het wereldnieuws in hoofdlijnen. Ik spit niet de kranten uit om mij in de toestand in de wereld te verdiepen, als handelaar ben ik meer geïnteresseerd…”

    Ik zal je vergelijking met Singapore en Maleisie direct beamen maar zie als redenen voor de snellere ontwikkeling van die landen niet alleen schone theorie. Het heeft naar mijn overtuiging voor een belangrijk deel te maken met de complexere situatie waarin Indonesie verkeert. Zowel qua infra-structuur, de etnische verscheidenheid maar ook de de hieruit volgende uitvergroting van zaken als corruptie en machtsmisbruik.

    Het zal ook langer duren dan mij lief is maar stiekem blijft Indonesie een slapende tijger. In een recente business analyse over de aziatische regio werd dit ook aangegeven, van een aantal landen is de economische ontwikkeling goed zichtbaar van een land als Indonesie wat minder maar nadrukkelijk wel gaande. Wat misstanden betreft is India ook zo’n voorbeeld, qua infra-structuur een drama, qua verontreiniging eveneens en qua maatschappelijke verhoudingen grotendeels nog middeleeuws maar qua economische macht aan een inhaalrace bezig. Volgens onze normen wellicht wat onorthodox allemaal maar niet te stoppen. Wanneer de inhaalrace gerealiseerd zal zijn? als ik het zou weten zou ik een rijk man zijn…. helaas ;-)

  16. Nederland is uitgelezen voor een jaar, Hella Haase kan tevreden terug kijken en een flink bedrag op haar bankrekening verwachten. Ik was nog begonnen om de film Oeroeg via het internet down te loaden. Ik kreeg echter maar 7% in 12 uur binnen en staak dit maar, dat wordt niets. Over twee weken als ik in Indonesië ben schaf ik wel een DVD’tje aan van de film “Merah-Putih” een film over de Revolusi de duurste film ooit in Indonesië gemaakt. Dat is vast een heftig antikoloniaal gebeuren.

    De trailer:
    http://www.youtube.com/watch?v=vknaeRYCmMU

    Een scène met een anjing belanda di raar belandees spreekt ;-)

    http://www.youtube.com/watch?v=Jva8Af5Ba1g

    Overigens vrees ik dat er hier niet is aangetoond dat Oeroeg een koloniaal boek is, jammer.

  17. Peter van den Broek /

    Ik geloofde dat veel van hun beweringen slecht gefundeerd of onrechtvaardig waren, maar ik beschikte niet over de argumenten om ze te weerleggen.” – Oeroeg, Hella S. Haasse.

    Ikzelf vind het de mooist geformuleerde zin uit het boek: Omdat de hoofdpersoon de argumenten (verwijten tegen het Nederlands Goevernement) niet kan weerleggen zijn ze DUS gefundeerd en rechtvaardigd. Er zit een soort innerlijke tegenstrijdigheid in, het waardeoordeel van de hoofdpersoon over de Nationalisten wordt teniet gedaan bij gebrek aan zijn eigen argumenten. Met andere woorden de strijd van de Nationalisten is gefundeerd en gerechtvaardigd en daar valt weinig tegen te doen, niettegenstaande het feit dat de Nederlandse kolonialen daar tegen vechten. Ook de vriendschap tussen Oeroeg en de hoofdpersoon is niet bestand tegen deze werkelijkheid. Wat dat betreft had HH wel een vooruitziende blik. Uiteindelijk heeft het tot 1962 en vele onnodige doden geduurd voordat het laatste koloniale rijk werd overgedragen.

  18. surya atmadja /

    Ik luisterde zwijgend naar de stortvloed van beschuldigingen en verwijten, die Oeroeg en Abdullah, nu pas werkelijk in vuur en vlam, richtten tegen het gouvernement, tegen de Nederlanders, tegen de blanken in het algemeen. Ik geloofde dat veel van hun beweringen slecht gefundeerd of onrechtvaardig waren, maar ik beschikte niet over de argumenten om ze te weerleggen.” – Oeroeg, Hella S. Haasse
    ————————————————————-
    Iemand schreef :
    Ik geloofde dat veel van hun beweringen slecht gefundeerd of onrechtvaardig waren .
    Opmerking : ik geloofde ?
    waarom slecht gefundeerd ?
    waarom onrechtvaardig ?

    Daarna werd vervolgdt met : maar ik beschikte niet over de argumenten om ze te weerleggen.
    Vraag : heb je het of heb het niet ?
    Zo te zien niet . Dus , zou de “slecht gefundeerde” of ” onrechtvaardig ” argumenten wel waar kunnen zijn .

    Ik vraag me ook af of H.H wel iets weet over de gewone gang van zaken in Nederlands Oost Indie.
    Bij de Heren van de thee is het weer een andere geval , ze zou het beter kunnen begrijpen en weer kunnen geven.
    Heb voor 1 euro gekocht op een rommelmarkt ,splinternieuw .
    Wat een barbaar seh , maar een mazzeltje voor mij .

  19. Peter schreef: Ik denk dat er meer geargumenteert dient te worden in het kader van het boek,dan dat anders de commentator met zijn eigen gefantaseerde en gedroomde argumenten op de loop gaat.
    __________

    Het boek is door mij aangeschaft en gelezen, dat vind ik al heel wat want de lectuur van het werkje onderging ik als een soort huiswerk, dat ging niet echt van harte. Ik vond het eigenlijk een vrij saai boek. Alleen het taalgebruik van de schrijfster kon mij boeien. Met wat voor argumenten moet ik dan eigenlijk komen, argumenten die laten blijken dat ik het goed heb gelezen en de inhoud volledig heb begrepen? Bepalen of een boek koloniaal is of niet ligt mij niet, het is in mijn optiek erg simpel om een boek dat door een Nederlandse vrouw die Indië goed kent van zo een tjap te voorzien. Ik lees graag een boek op mijn eigen manier en met dit boek had ik de behoefte om tussen de regels door te lezen en met mijn eigen aanvullingen te komen. Als dat gezien wordt als en “te grote fantasie” dan lach ik hierom, fictie is immers een product van de fantasie, mag de lezer dan zijn fantasie niet gebruiken? Volgens mij geeft de schrijfster wel degelijk aanleiding tot de gedachte dat er wel meer aan de hand is tussen Oeroeg en Lida.

    In mijn uitgave is een Jonge Lijster uit 1992, ik ben niet iemand die zich laat verleiden tot de aankoop van een nieuw oud boek waarvan er duizenden exemplaren in vergeten hoekjes liggen, ik heb daarmee een tak van een boom uitgespaard, maar vooral ik heb me niet laten leiden door de commercie. In mijn uitgave staat op pag 70 : “Haar grootste grief was de zelfs door haar opgemerkte houding van haar pensiongasten ten aanzien van Oeroeg en haar, een houding vol kritiek en spot. Zij was te argeloos om de diepere bedoeling van dit geroddel te begrijpen. Oeroeg voelde het wel , maar scheen er zich tot op zekere hoogte over te amuseren.” Hier wordt naar mijn gevoel de relatie tussen de tante Girang Lida en haar jonge amant Oeroeg duidelijk genoeg uitgelegd. Dhr. SA noemt dit een grote fantasie. Hij weet waarschijnlijk niet dat dit soort verhoudingen in Indonesië veel voorkomt. Die Lida heeft jaren liggen smachten naar een man, met Oeroeg kan ze haar dromen vervullen. Misschien is Dhr. SA te “netjes” om dit soort dingen te kunnen bedenken. Dat terwijl er geen land ter wereld is waar er zoveel seksuele relaties tussen allerlei partijen bestaan, als in Indonesië, alles in het geniep natuurlijk.

    Dhr SA schreef: “Over de vermeende ” relatie” tussen oeroeg en de oudere Lida is ook te ver gezocht.
    Toen Oeroeg nog aan het vliegeren was is Lida al een volwassen vrouw.
    Dan moet je echt veel fantasie hebben om dat te kunnen schrijven.”

    Ik ben blij dat ik nog een beetje fantasie heb want wat dat betreft heb ik vaak het gevoel tussen robots te leven. Als ik de reacties van de heer SA lees vormt zich bij mij de indruk dat hij het verhaal als waar gebeurd beschouwd, wat ik op mijn beurt beschouw als een gebrek aan fantasie. Helaas voor hem de novelle is fictie, de schrijfster heeft haar eigen ideaalbeeld ontwikkeld en aan het papier toevertrouwd, in een tijd dat er in het land van haar dromen de meest afschuwelijke slachtpartijen plaats vonden. De werkelijkheid was te zwaar voor haar om te omvatten daarom vluchtte zij in haar fantasie, daar is zij tenslotte schrijfster voor.

  20. surya atmadja /

    Peter van den Broek says:
    November 19, 2009 at 17:59

    Indischen worden door HH aangeduid als , hoeveel bloed???, Halfbloed dus en het opmerkelijke is dat als de hoofdpersoon Oeroeg zich steeds westers gaat gedragen, de hoofdpersoon dit aanduid als het gedrag van een Halfbloed. Daarmee wil ik alleen maar zeggen dat de HH voor de Inheemse de volgende stap in het ontwikkelingsproces de halfbloed is.

    Ik denk dat er meer geargumenteert dient te worden in het kader van het boek,dan dat anders de commentator met zijn eigen gefantaseerde en gedroomde argumenten op de loop gaat.
    ———————————
    Het is een bewijs dat de Indische Nederlanders (” halfbloed”) in de toenmallige Ned.Indie een speciale positie hadden.
    Namelijk als buffer tussen de ” inlanders” en de ‘” totoks” .
    Als je als Inlandse je best doet kan je omhoog klimmen in de sociale ladder , zoals het ook gebeurde bij de ” gelijkgestelden” .

    Omgekeerd een totok of een “orang baru” kan altijd zakken in de sociale ladder , je gaat dan verinlandsen.

    Dat proces gebeurde al eeuwen , er zijn veel meer totoks en Indische nederlanders die naar beneden zakken(=verinlandschen”) dan een inlanders die omhoog klimmen.

    Over de vermeende ” relatie” tussen oeroeg en de oudere Lida is ook te ver gezocht.
    Toen Oeroeg nog aan het vliegeren was is Lida al een volwassen vrouw.
    Dan moet je echt veel fantasie hebben om dat te kunnen schrijven.

    Ook de relatie tussen Soekarno en Inggit Garnasih is een andere situatie.
    Soekarno was toen al een volwassen man (al getrouwd) toen hij iets kreeg met de vrouw van zijn huisbaas .

  21. Peter van den Broek /

    Ik kom de tekst vanwege de fouten niet corrigeren, dus hierbij de verbeterde versie: Misschien heb ik een ander boek gelezen dan jullie, maar kijk naar de cadeau-uitgave van Oeroeg op blz 69. Oeroeg accepteert het geld van Lida en niet van het Nederlands gouvernement en de discussie gaat als volgt: Oeroeg antwoord aan de hoofdpersoon , hierdoor geeft hij aan dat hij Het Nederlands gezag niet nodig heeft en de hoofdpersoon antwoord: en Oeroeg zei met TROTS ….En al zou er een liefdesverhouding tussen Lida en Oeroeg kunen bestaan en ik waag dat te betwijfelen want ik lees in het boek geen aanwijzing noch een ander platvloers argument, dan is de funktie van het geld toch anders dan een geschenk of donatie, de ontvanger accepteert het alleen omdat Lida denkt zoals zij NATIONALISTEN. Ddaarom accepteert Oeroeg het en om geen andere reden, HH geeft geen argumenten aan dat Oeroeg een gigolo of moderne vorm van escort is. Daardoor verheft hij zich op een ander voetstuk dan de vriendschap, dat van onbaatzuchtigheid, dus boven het slijk der aarde.

    Dan wordt ook tussen neus en lippen vergeten dat het gebeuren zich afspeelt in een “hitsig” nationalistisch en studentenmilieu.

    Ik vind de persoon Lida opmerkelijk want zij is de enige persoon die “verindischt”, zoals uitgedrukt door de vader van de hoofdpersoon. De term wordt maar 1 keer en wel op zeer negatieve wijze gebruikt in het boek en dat is wel opmerkelijk voor het boek. Ik had het vaker verwacht.

    Indischen worden door HH aangeduid als , hoeveel bloed???, Halfbloed dus en het opmerkelijke is dat als de hoofdpersoon Oeroeg zich steeds westers gaat gedragen, de hoofdpersoon dit aanduid als het gedrag van een Halfbloed. Daarmee wil ik alleen maar zeggen dat de HH voor de Inheemse de volgende stap in het ontwikkelingsproces de halfbloed is.

    Ik denk dat er meer geargumenteert dient te worden in het kader van het boek,dan dat anders de commentator met zijn eigen gefantaseerde en gedroomde argumenten op de loop gaat.

  22. Peter van den Broek /

    Misschien heb ik een ander boek gelezen dan jullie, maar kijk naar de cadeau-uitgave van Oeroeg op blz 69. Oeroeg accepteert het geld van Lida en niet van het Nederlands gouvernement en de discussi gaat zo: Oeroeg antwoord aan de hoofdpersoon , hiedoor geeft hij aan dat hij Het Nederlands gezag niet nodig heeft en de hoofdpersoon antwoord: en Oeroeg zei met TROTS ….En al zou er een liefdesverhouding tussen Lida en Oeroeg kunen bestaan en ik waag dat te betwijfelen want ik lees in het boek geen aanwijzing noch een ander platvloers argument, dan is de funktie van het geld toch anders dan een geschenk of donatie, de ontvanger accepteert het alleen omdat Lida denkt zoals zij NATIONALISTEN en daarom accepteert Oeroeg het en om geen andere reden, HH geeft geen argumenten aan dat Oeroeg een gigolo of moderne vorm van escort is. Daardoor verheft hij zich op een ander voetstuk, dan de vriendschap, dus boven het slijk der aarde.

    Dan wordt ook tussen neus en lippen vergeten dat het gebeuren zich afspeelt in een hitsig nationalistisch en studentenmilieu.

    Ik vind de persoon Lida opmerkelijk want zij is de enige persoon die “verindischt”, zoals uitgedrukt door de vader van de hoofdpersoon. De term wordt maar 1 keer op negatieve wijze gebruikt in het boek en dat is wel opmerkelijk voor het boek.

    Indischen worden door HH aangeduid als , hoeveel bloed???, en het opmerkelijke is dat als de hoofdpersoon Oeroeg zich steeds westers gaat gedragen, hij dit aanduid als het gedrag van een Halfbloed. Daarmee wil ik alleen maar zeggen dat de schrijver voor de Inheemse de volgende stap in het ontwikkelingsproces de halfbloed is.

    Ik denk dat er meer geargumenteert dient te worden in het kader van het boek,dan dat anders de commentator met zijn eigen gefantaseerde argumenten op de loop gaat.

  23. surya atmadja /

    Peter van den Broek says:
    November 18, 2009 at 18:49
    “Lida denkt zoals wij (nationalisten)” en is daardoor acceptabl voor hem zonder dat de buitenstaande waarheid geweld wordt gedaan. Dus is vriendschap in het denken mogelijk
    ———————
    Dit is een andere soort ” vriendschap” .
    Tussen een ” sponsor” en een beschermeling

    Een andere soort vriendschap zoals in het boek werd verteld.
    Dat is gewoon zo goed als onmogelijk en gedoemd om te mislukken .

    Er zijn tientallen vriendschappen , liefde realties , zelfs huwelijken tussen de ” Indonesiers” en Nederlandse vrouwen.
    Tientallen jaren voor de bersiaptijd.

  24. Die Lida intrigeerde mij ook hevig, wat deed zij met Oeroeg in de momenten die niet door Meprau Hazes zijn genoteerd? Ik moest aan de jonge Soekarno denken met zijn oudere Sundaneze vrouw Sigit, die hem inwijdde in de geheimen van de liefde. Lida financiert het bestaan van Oeroeg en is daarom een vriend. Geld en vriendschap zijn voor Javanen onafscheidelijk aan elkaar verbonden, voor geld zeggen ze ook de dingen die je graag hoort.

  25. Peter van den Broek /

    Op een gegeven moment zegt Oeroeg in een heftige discussie over de Nederlandse Lida, zijn financiele ondersteuner; “Lida denkt zoals wij (nationalisten)” en is daardoor acceptabl voor hem zonder dat de buitenstaande waarheid geweld wordt gedaan. Dus is vriendschap in het denken mogelijk

  26. U geeft vaak een geheel eigen interpretatie aan hetgeen er is geschreven en het komt mij voor dat u niet goed leest. U noemt lezen ook bladeren, past wel goed bij het herfstachtige weer. Lamaar rusten verder. Ik moet u ergens wel gelijk geven dat ook anno nu een gelijkwaardige vriendschap tussen een Javaan en een Belanda onmogelijk schijnt te zijn. In 19 jaar ben ik nauwelijks een Javaan tegen gekomen die ik 100% vertrouwde. Misschien niet eens 50%. Ze beginnen na een tijdje altijd trucen uit te halen om er beter van te worden. Daarom heb ik ze altijd op afstand gehouden, toch ben ik regelmatig geript, ben nog nooit in mijn leven zoveel bestolen en belazerd als op dat eiland. Vriendschap zoals ik dat zie heb ik alleen met Chinezen op Java kunnen sluiten.

  27. surya atmadja /

    Het gaat over de mogelijkheid of onmogelijkheid vaneen vriendschap tussen ongelijkwaardige personen .Ongeacht de ras of geslacht.
    In Oeroeg ging het tussen 2 mannen .

    De “relatie” tussen Rd Adjeng Kartini en de Abendanons was ook geen gelijkwaardige relatie.
    Voor de Abendanons was Kartini een beschermelinge , tegenwoordig zou ze als een ” knuffel” autochtoon gezien worden.
    Warm aanbevolen om 2 boeken van Kartini (habis gelap terbitlah terang en over Kartini (Marie van zegelen) door te bladeren.
    Moet

  28. Na herlezing van Oeroeg heb ik mijn zegje gedaan op mijn weblog:

    http://blog.londoh.com/?itemid=1483

  29. Dhr. SA schreef: “Over(echte) vriendschappen gesproken tussen(bijna) gelijkwaardigen in de kolonialetijd heb ik weinig gehoord en gelezen.”

    en…..

    ”Maar dat zijn uitzonderingen , nee als ik echt diep in mijn geheugen moet graven kan ik niet zo snel voorbeelden geven.”
    ________________________
    Dan is uw geheugen wel heel erg kort, misschien wel last van “senior moments”. ;-) De door u hieronder genoemde Kartini heeft haar faam toch aan een stel Nederlanders te danken. Bijvoorbeeld Dhr. Abendanon, zijn vrouw werd door Kartini zelfs moeder genoemd. Het lijkt me sterk dat er tussen Kartini en haar correspondentievrienden geen sprake van echte vriendschap was. Het is maar een voorbeeld dat me zo naar binnen schiet hoor.

  30. surya atmadja /

    Peter van den Broek says:
    November 15, 2009 at 23:30
    @surya atmadja
    in het boek is deze vriendschap mogelijk(1) totdat de hoofdpersoon zich bewust is dat Oeroeg anders is, totdat Oeroeg zich daadwerkelijk met de politiek bemoeit.(2).
    ———————————————————-
    Ya , TOT DAT ……..
    M.a.w , als die Oeroeg niet met politiek bemoeit zal die vriendschap waarschijnlijk wel blijven bestaan.
    Zal Oeroeg mss een ambtenaar of indienst zijn gegaan bij de KNIL .

    En het zal mooi zijn als later een extra hoofdstuk toegevoegd kan worden dat 25 jaar later kwam Oeroeg als Kolonel militaire atache in Den Haag en zijn ouwe sobat per toeval ontmoette tijdens een bezoek aan de Pasar Malam Besar .
    Eind goed al goed .
    Wat zal het een tranentrekker zijn .

    Ondanks dat het een mooi geschreven boek was ,behoor de inhoud tot de ” sprookjes” genre.
    Geschreven door een koloniaal ten behoeve van de kolonialen , en door het nu weer uit te geven en gratis uit te delen kan het de publieke opinie over de tempo doeloe beinvloeden .
    Even kort door de bocht , een soort geschiedenis vervalsing.

    Over(echte) vriendschappen gesproken tussen(bijna) gelijkwaardigen in de kolonialetijd heb ik weinig gehoord en gelezen.
    Ik dacht dat er vriendschappen waren tussen de leden v.d NLdse koninklijke huis en een paar prinsen uit Indonesia.
    Maar dat zijn uitzonderingen , nee als ik echt diep in mijn geheugen moet graven kan ik niet zo snel voorbeelden geven.
    Zelfs bij onze eigen familie en vriendenkring , ik heb nog nooit een Nederlander gezien die als gast ,laatstaan als vrienden aangemerkt kunnen worden.
    Terwijl de kinderen van mijn grootvader ,de jongens en de meisjes de E.L.S en vervolg opleidingen hadden gehad.
    Dan moet er toch een beetje vriendschappen kunnen ontwikkelen in de loop der jaren?

  31. SA schreef: “Gezien hun tijdelijke stagnatie door kolonialisme die op sommige plaatsen bijna 350 jaar heeft geduurd en het gebrek aan geschoolde mensen hebben ze het redelijk tot goed gedaan.”
    _____
    Het is vooral de Javaanse “Elit politik” die goed geboerd heeft, die kleine mannetjes met hun patserige gedrag die op het parlementaire pluche in Senayan zitten, op hun vaak gekochte of door familieverbanden verkregen zetels. Die figuren met 10-tallen dure auto’s, veel grond en huizen, jongedames als bijzit die de macht in de “Demokrasi” in handen hebben. Een democratie waar mensen die door het laten zien van een lap katoen die hun identiteit vertegenwoordigt 25 jaar gevangenisstraf krijgen en waar je als je op een eerlijke manier voor de rechten van je medemens opkomt een glas limonade met arsenicum krijgt voorgezet, waar kinderen vanwege ondervoeding sterven.

    NB. Ik heb Oeroeg gister uitgelezen, mooi boek wel

  32. Peter van den Broek /

    @surya atmadja
    in het boek is deze vriendschap mogelijk totdat de hoofdpersoon zich bewust is dat Oeroeg anders is, totdat Oeroeg zich daadwerkelijk met de politiek bemoeit..

    Ik heb duidelijk gesteld dat er geen gelijkwaardigheid is en er ook niet maar gestreefd wordt in een koloniale context, het blijft de verhouding kolonisator en gekoloniseerde die in wezen en fundamenteel ongelijk is. Allen door de verbreking van de koloniale relatie, de bevrijdingsoorlog kan een gelijkwaardige relatie omtstaan, al het andere is ongelijkwaardigheid, altijd binnen de koloniale contaxt, en ik denk dat een liefdesrelaties geheel andere drijfveren een rol spelen dan bij vriendschappen

    Canada en Australie zijn nog dominions, onder het koningsschap van Elisabeth II, het zijn nog niet van het Engels juk bevrijdde volken. het zijn wel landen waarbij de inheemse bevolkings welhaast uitgeroeid is. Malaysia heeft zich na WOII bevrijd. Ik denk dat de Engelsen wat lankmoediger t.o. het vrijheidsstreven der locale bevolking heeft gekeken en hun ook de ruimte gegeven. Misschien waren ze eerder dan de Nederlanders tot de slotsom gekomen dat een koloniaal beleid wel erg duur is na WOII.

    Nederland heeft het Indonesische onafhankelijkheidsgevoel toch hogelijk onderschat. Anders hadden ze Sukarno cs niet in het gevang gestopt. De onbeholpen Nederlandse wijze komt wel gelijk na het einde van WOII aan de orde, je kan niet met 100 man Indie bezetten. Daarna werd die internationale toestand volledig onderschat.

  33. surya atmadja /

    Harry Sihan says:
    November 15, 2009 at 17:01
    De Nederlanders kan je inderdaad niet verantwoordelijk stellen voor de problemen in Indonesië. Zij – de Indonesiërs – zijn zelf verantwoordelijk voor hun onderwijs, zoals wij dat zijn voor onze eigen debilisering.

    En ja, ik ben Nederlander. Als dusdanig geboren in Surabaya, hoewel mijn geboortebewijs in Bahasa Indonesia is op gesteld.
    ——————————————————–
    Klopt, vanaf 1945 zijn de Indonesiers zelf verantwoordelijk .
    Gezien hun tijdelijke stagnatie door kolonialisme die op sommige plaatsen bijna 350 jaar heeft geduurd en het gebrek aan geschoolde mensen hebben ze het redelijk tot goed gedaan.
    Ondanks dat ze officieel in 1945 merdeka waren , kunnen ze pas vanaf Soeharto Orba periode (1966-1998) aan hun welvaart te werken.
    Op politiek en democratie gebied zijn ze pas vanaf de val van Soeharto bezig.

    Vwb de debilisering proces in Nederland kan men nog steeds goede hoop putten door import van goed geschoolde mensen uit het buitenland.
    ————–
    Mensen geboren tussen 1945-1949 kregen vaak Surat Kelahiran Luar Biasa .

  34. Harry Sihan /

    Er is niets in mijn vorig epistel wat binnen de definitie introspectie valt. Het is een observatie. Het niveau van het onderwijs is al jaren slecht en dalend. En dat is te merken. We zitten met een generatie of wat pseudo analfabeten. Sommige kranten mijd ik al omdat ik me erger aan de spellings-, stijl- en andere taalfouten. En dan heb ik het niet alleen over ‘d’ en ‘t’ fouten. Onderwijzers op basisscholen die niet kunnen rekenen etc. Ik heb mensen met een academische titel meegemaakt die geen fatsoenlijke sollicitatie brief kunnen schrijven. De bedrijven klagen over managers die zich niet of slecht schriftelijk kunnen uitdrukken en sturen hen op cursus Nederlands. Sommige universiteiten zetten zomercursussen Nederlands op voor aankomende studenten. En dat betreft dan de autochtone Nederlandse studenten, omdat hun beheersing van grammatica en spraakkunst ver beneden peil is.

    Het ergste is dat het zich ook in de politiek en bij beleidsmakers openbaart. Het niveau van de debatten is ronduit bedroevend en van sommige van die figuren heb ik de indruk dat ze de ontwikkeling van een dooie gup hebben.

    De Nederlanders kan je inderdaad niet verantwoordelijk stellen voor de problemen in Indonesië. Zij – de Indonesiërs – zijn zelf verantwoordelijk voor hun onderwijs, zoals wij dat zijn voor onze eigen debilisering. Maar je kan wel vast stellen dat de Britten hun voormalige kolonies een betere startpositie hebben gegeven. Ze hebben dan ook in de meeste gevallen op een meer elegante wijze afscheid genomen van het koloniale verleden. Ze kunnen in ieder geval zeggen we hebben daar iets goeds achter gelaten. De Nederlanders hebben zich er zich o.h.a. zo goedkoop mogelijk van af gemaakt.

    Ik heb me ooit laten vertellen dat de slechte omstandigheden en chronische ondervoeding van de Leidse arbeiders in de 18e en 19e eeuw op lange termijn nog steeds gevolgen hebben. Met name in het lage intelligentiepeil overal wat tot in de 20ste eeuw nog merkbaar was. Wellicht zouden wetenschappers een onderzoek moeten doen naar de gevolgen van de decennia lange chronische ondervoeding en hongersnood t.g.v. het cultuurstelsel.

    En ja, ik ben Nederlander. Als dusdanig geboren in Surabaya, hoewel mijn geboortebewijs in Bahasa Indonesia is op gesteld.

  35. SA schreef :
    “Volgens de APBN begroting van 2009 is de onderwijsbudget in Indonesia ongeveer 20% .”

    Aanvulling : Waarvan 40 % in allerlei zakken verdwijnt. Die 20% op de begroting is een plan, of dat gerealiseerd gaat worden is nog maar de vraag, Indonesiërs zijn beter in het maken van plannen dan de uitvoering er van. Cijfers zeggen verder weinig over kwaliteit.

    Maar ondanks dat er op school weinig wordt opgestoken weet men in dat land alles over het afromen en voor eigen gebruik aanwenden van overheidsgelden, het opstrijken van vele soorten commissies en andere illegale heffingen. Ook kan men moeiteloos de namen van veel clubs en spelers in de Europese voetbalcompetities opnoemen. Ze zijn dus ondanks de gebrekkige opleidingen tot zeer veel is staat, een zekere slimheid kan hun niet ontzegd worden, weinig volkeren zij zo gewiekst in het overleven als de Javanen.

    Een kritische site over het onderwijs, in het Engels: http://www.pendidikan.net/eindex.html

  36. surya atmadja /

    Volgens de APBN begroting van 2009 is de onderwijsbudget in Indonesia ongeveer 20% .
    Ga dat vergelijken met de onderwijsbudget in Nederland.

    Met het verschil dat de Indonesische koek met velen gedeeld moet worden.
    Vandaar dat je daar veel soorten onderwijs , met verschillende soorten kwaliteit hebt.
    Met weinig middelen is men nog in staat om onderwijs aan te bieden .

    Een vergelijking met de de uitgaven voor de Inlanders tijdens de koloniale tijd kan ook verhelderend zijn .

  37. surya atmadja /

    Men kan vergelijking maken tussen 2 cijfers van de de Ned.Indische CBS en de Indonesische BPS.

    Ned.Indie CBS.: vergelijk de cijfers t/m 1942-1945 hoeveel “Inlanders” de toegang kregen tot hoger onderwijs .
    Interessant om het boek.Djalan ke Barat (Weg tot het Westen) van Kees Groeneboer te doorbladeren.
    KITLV ISBN 90 6718 0637.

    BPS (Indonesische CBS)
    Volgens BPS cijfers van de eerste kwartaal van 2009 zijn er 960 .000 werkloze hogeropgeleiden.
    598.000 met een S1 (universitair) en 362.000 van HBO niveau.
    Jaarlijks komen 20 % werkloze hoger opgeleiden op de arbeidsmarkt.

    Opm: er zijn verschillende soorten hoger onderwijsniveau , van af een Particuliere Universiteit en of Sekolah Tinggi ( Hogeschool – Academie) tot en met de Staats Universiteiten , al dan niet met Internationale ranking.

  38. Hi Harry,

    Als hetgeen je schrijft een introspectie is heb ik met je te doen, ik neem aan dat je Nederlander bent. Hetgeen je schrijft herken ik nauwelijks, maar ik kijk, afgezien van voetballen, geen TV, soms een documentaire. Ik was blij dat ik na 19 jaar Java, weer terug in Nederland was. Ik kon weer over dingen die mij interesseerden praten, en om de humor lachen. Op Java had ik het gevoel dat ik aan het afstompen was. Dat eeuwige gezeur over uang, over susah, over nasib, over Olloh. Altijd en eeuwig dezelfde kinderlijke humor, het niet spontane nichterige gegiechel. Om de hersens in beweging te houden las ik erg veel, in het bahasa Indonesia, want dat gesleep met boeken uit NL kostte me mijn rug. Slap ge-OH kan zeer ontspannend zijn, maar niet 24 uur per dag, 7 dagen per week enz. Met die weet- en leergierigheid heb ik waarschijnlijk teveel naar mijzelf gekeken, ik was 15 toen ik ging werken, school was voor mij een gevangenis. Ik moest wel leergierig zijn om bij te blijven, iedereen trouwens.

    Ik vraag me af of onderwijs in Indonesië zo belangrijk gevonden wordt, het is al heel lang een stiefkind op de begroting. Schoolgebouwen worden slecht onderhouden en storten regelmatig in. Onderwijzend personeel wordt onder- of niet betaald. Daar is al jaren veel over te doen. Ieder jaar worden er nieuwe schoolboeken gedrukt, dus kunnen deze niet aan een jonger broertje, zusje of buurkind doorgegeven worden, wat een verspilling. En niet alleen dat, in deze branche vindt in er veel corruptie plaats. Schoolkinderen moeten minstens 3 uniformen hebben, een grote onkostenpost voor de ouders. Ook zijn er bij de jaarlijkse inschrijving voor de scholen allerlei extra kostenposten voor de ouders, die alles met corruptie te maken hebben. Ouders betalen veel geld voor slecht onderwijs. Als de Indonesiërs werkelijk gebukt gingen onder het ontbreken van onderwijs tijdens de Nederlandse bezetting dan zouden ze dat heden wel beter geregeld hebben dunkt mij.

    Jouw laatste alinea is er eentje met “als”, dat is een woord dat leuke gedachten en speculaties op kan leveren, maar de feiten zijn anders en geschiedenis is nou eenmaal een opsomming van feiten. Mij gaat het te ver om de armoede en achterstand die er nog steeds in Indonesië heerst op het conto van de Nederlanders te schrijven, er is een kleine groep Javanen die door het toepassen van een verdeel- en heers politiek zeer wel bij de huidige toestand vaart.

    NB. Ik heb gisteren 28 pagina’s uit “Oeroeg” gelezen, maar ben op het boek in slaap gevallen ;-)

  39. Harry Sihan /

    londoh says:
    November 14, 2009 at 12:48
    In het algemeen is de gemiddelde Javaan niet zo weet- en leergierig…
    ======
    In dat opzicht is hij/zij niet veel anders dan de gemiddelde Nederlander. De inhoud van de meeste media zijn wat dat betreft symptomatisch: zgn. “reality shows”, wat niet meer is dan verkapt voyeurisme c.q. exhibitionisme. Spelletjes shows waarvan je chronische kramp in je tenen zou krijgen als je er langer dan 10 minuten naar zou kijken. En dan is er nog het domme en platte, uitgebreid op de beeldbuis geëtaleerd in zgn. talkshows door veile presentatoren die er alleen op uit zijn om hun medemens te ontdoen van het schamele restje waardigheid en de zwakheden van hun gasten ter amusement aan de massa aan bieden.

    Leer/weetgierig komt met opleiding en die is grosso modo in Nederland ook bedroevend. Als je bedenkt dat hedentendage veel “hoger opgeleiden” niet in staat zijn zich in foutloos geschreven Nederlands uit te drukken is dat m.i. nog beschamender dan het lage peil van algemene ontwikkeling in Indonesië. Zij hebben nog iets van een excuus: het ontbreken van geld en mogelijkheden. Wij kiezen bewust voor de platheid en domheid. Sterker nog we verheffen ze tot standaard.

    Ik geloof dat als Nederland iets van de Britse manier van kolonie beheer had toegepast veel van de huidige problemen in Indonesië niet zouden bestaan. Maar ja, ons ben suunig. Dat had meer geld gekost en zo’n kolonie was al duur zat.

  40. In het algemeen is de gemiddelde Javaan niet zo weet- en leergierig, aan diploma’s heb je in de huidige Indonesische samenleving niets. Voor een behoorlijke baan moet je betalen, een universitaire titel is ook te koop. Je lacht je rot als je ministers op TV allerlei Engelse woorden hoort gebruiken, waarvan ze zelf de betekenis nauwelijks begrijpen, en qua uitspraak lijkt het wel cabaret. Het is belangrijk dat je veel van de islam weet en de namen van de nationale helden en iets van hun daden kent.. Dat laatste is een beetje moeilijk, want dat zijn er erg veel. De nationale helden zijn het grote voorbeeld en als je af en toe “Insy’Allah’, “Alhaldullilah” en “Amin”zegt ben je een diep gelovig iemand. De parate kennis haalt de Javaan uit de pulpprogramma’s op TV, die overal bijna 24 uur per dag staat te blèren.

  41. surya atmadja /

    Harry Sihan says:
    November 14, 2009 at 11:35
    . Het Nederlandse koloniale bestuur had meer weg van een toezichthouder, terwijl de Britten ook pogingen tot omvorming ondernamen.
    ————————————————
    Dat is ook zo.
    De echte macht wordt nog steeds uitgeoefend door de plaatselijke Regenten en Vorsten.
    De Nederlanders heeft ook een andere functie , als scheidrechter en of politie man .
    In het geval als de verschillende groepen ruzie met elkaar kregen.

    Zie ook Raffles , zijn inbreng om de bestuur op Java te hervormen.

  42. surya atmadja /

    Harry Sihan says:
    November 14, 2009 at 11:35
    Ik denk dat het succes van zowel Singapore en Maleisië gelegen is in het feit dat de Britten, i.t.t. de Nederlanders veel inwoners van hun kolonieën toegang gaven tot hun onderwijs instellingen. Ik heb ook de indruk dat zij – de Britten – veel meer dan de Nederlanders de kolonieën hun bestuurssystemen hebben opgelegd.
    ————————————————
    Het is gewoon zo.
    Toen Rd Adjeng Kartini droomde over de verheffing van de Javaanse vrouw , wilde ze ook de Javaanse vrouwen( welke ?) kennis laten maken met de Nederlandse taal .
    God allemachtig , alsof in die tijd Sarinah uit de desa zo’ n nivo kon bereiken.
    De meesten zijn gewoon analfabeten , hoewel sommigen kunnen wel arabisch lezen.

    Toen een Sundanese vrouw Rd.S.T Atmadja naar een “Nederlandse school ” wilde moet ze “langit dan bumi” (hemel en aarde ) bewegen om toegelaten te worden.
    Zij was geboren ongeveer 1905 .

    De Engelsen waren al bijna honderd jaar eerder begonnen met de opleiding van de Indiers.(India)
    Trouwens Malaysia en Singapore waren in feite door de Engelsen opgebouwd .
    Zie hun ontstaan geschiedenis .

    De Nederlanders hadden de opleiding en vorming van de Indonesiers tegengehouden .
    Alleen de “elite” kunnen naar de H.I.S en E.L.S en verdere vervolgstudie tot de universiteit .
    Wel ironisch dat JUIST die kinderen later in opstand kwamen.

    De H.I.S en HCS(Hollands Chinese School) en Hollands Arabische School werd pas ingevoerd toen Nederland kwam tot ontdekking dat de Indonesiers hun eigen scholen oprichten .
    Zoals de scholen van Sarikat Islam , Taman Siswa en Muhammaiyah.
    De invloed van de Chinese overheid op de Chinezen in Ned.Indie werd als bedreigend gezien , met de reslutaat de oprichting van HCS.

  43. Harry Sihan /

    Ik denk dat het succes van zowel Singapore en Maleisië gelegen is in het feit dat de Britten, i.t.t. de Nederlanders veel inwoners van hun kolonieën toegang gaven tot hun onderwijs instellingen. Ik heb ook de indruk dat zij – de Britten – veel meer dan de Nederlanders de kolonieën hun bestuurssystemen hebben opgelegd. Het Nederlandse koloniale bestuur had meer weg van een toezichthouder, terwijl de Britten ook pogingen tot omvorming ondernamen. En daar was natuurlijk ook de Chinese invloed. De Chinese cultuur is veel meer gericht op pragmatiek dan de meer op mystiek gerichte Javaanse en aanverwante culturen.

  44. Het is in mijn stukje niet van belang hoe die weg is aangelegd, maar dat het vandaag de dag nog steeds de belangrijkste weg is. Hij werd oorspronkelijk aangelegd als verdedigingswerk tegen een dreigende Engelse inval.

    http://blog.londoh.com/?itemid=1011

  45. surya atmadja /

    Hoewel het weinig te maken heeft met de oorspronkelijke topic (OEROEG) wil ik toch reageren op een “Daar werd wat groots verricht” achtige posting.

    De grote postweg .
    Anyer-Serang-Tangerang-Jakarta-Depok-Bogor-Cipanas-Cianjur-Bandung-Cileunyi-Sumedang-Palimanan-Cirebon-Losari-Brebes-Tegal-Pekalongan-Batang-Semarang-Demak-Kudus-Pati-Rembang-Lasem-Tuban-Gresik-Surabaya-Waru-Sidoarjo-Pasuruan-Probolinggo-Panarukan.
    ————–
    Eerlijkheidshalve kan men wel vertellen dat Daendels (Frans-Nederlandse gouverneur) op sommige route de bestaande wegen had verbreed en verbeterd .
    In West Java had men toen al “primitieve ” wegen, aangelegd door de Javanen (Mataram) en Sundanezen (Pajajaran) .
    Hoe dachten jullie dan hoe de expeditieleger van Mataram richting Batavia (1628-1629) hadden verplaats ?.
    En hoe had Jan Pietersz Coen , de directeur van een VOC factorij in Bantam gereisd naar Jayakerta (Batavia) toen hij zijn factorij moet verplaatsen ?
    Het kan interresant zijn om te kijken waar Daendels daadwerkelijk nieuwe wegen had aangelegd in zijn beroemde De Grote Postweg.
    Ik denk dat het in de buurt van de kuststeden in Midden en Oost Java .

  46. Patrick,

    hoe goed je het ook bedoeld jouw woorden zijn voor mij schone theorie. Laat ik voorop stellen dat ik persoonlijk weinig over de situatie in de gehele wereld weet, ik volg het wereldnieuws in hoofdlijnen. Ik spit niet de kranten uit om mij in de toestand in de wereld te verdiepen, als handelaar ben ik meer geïnteresseerd in valutakoersen en de prijzen van edele metalen. Er zijn echter drie landen die ik buiten mijn eigen vaderland heel goed ken en dat zijn Indonesië, Singapore en Maleisië. Ik heb 19 jaar in Indonesië gewoond en ben zeer veel keren voor zaken in Singapore en Maleisië geweest. Alle drie landen zijn ex-koloniën, echter een wereld van groot verschil. Singapore is een ultramoderne stad, schoon, goed transport, veel groen. Gedomineerd door Chinezen een van de welvarendste landen ter wereld, in 1963 onafhankelijk geworden. Maleisië is in sneltreintempo ook een modern en welvarend land geworden, in 1957 onafhankelijk geworden. De Maleiers (Bumiptra zijn de heersende bevolkingsgroep, maar er zijn economisch belangrijke minderheden van Chinezen en Indiërs. Ik kwam voor het eerst in 1980 in die landen. Maleisië lag in die jaren achter op Indonesië, moet je nu kijken wat ze in die jaren allemaal bereikt hebben. Een goed wegennet, bloeiende industrie, moderne technologie, een zeer goed lopende nationale auto-industrie. Dan Indonesië, in potentie veruit het rijkste land in de regio als men de natuurlijke rijkdom beziet. Sinds 1945 onafhankelijk, maar economisch ver achtergebleven bij beide genoemde landen. Gedomineerd door Javanen ( ik bedoel hier de inwoners van het eiland Java), die de helft van de bevolking vormen. De Chinese minderheid van 4- 5% van de bevolking is een grote economische motor. Javanen zijn slim in politiek, meesters in corruptie en grootspraak, gek van status en aanzien. Helaas wordt er in Indonesië weinig meer gedaan dan het exploiteren van natuurlijke rijkdommen op een uitputtende manier, vaak met behulp van buitenlands kapitaal omdat men zelf niet de knowhow heeft. Er wordt ontzettend veel geld weggegooid aan prestigieuze projecten die helaas mislukken. Bijvoorbeeld het bouwen van eigen vliegtuigen die nooit van de grond gekomen zijn, afgezien van enige modellen die in licentie zijn gebouwd. Hetzelfde met projecten om een eigen “nationale” auto te maken die jammerlijk zijn mislukt, ze kunnen in Indonesië nog geen fiets in elkaar zetten. De infrastructuur is nog erg slecht, deze bestaan voornamelijk uit grootse plannen. De belangrijkste weg is nog altijd de Grote Postweg door Daendels op Java aangelegd. Er is nog steeds geen behoorlijke moderne autoweg die de steden op het hoofdeiland Java verbindt. Veel van de rijkdommen in Indonesië worden door Singapore en Maleisië geëxploiteerd. Er is tegenwoordig democratie in het land, doch veel van de zetels in het parlement zijn gewoon gekocht. De vervuiling is het land is verschrikkelijk, alsmede de vernietiging van de natuur. Aan de ene kant zijn er de functionarissen die zich met hun vriendjes gigantisch d.m.v. verrijken aan de andere kant leeft een groot gedeelte van de bevolking in diepe armoede, sterven er heel veel kinderen aan ondervoeding. Er wordt in dat land zoveel geld over de balk gegooid, geld dat men had kunnen investeren in infrastructuur en industrie. Van de drie genoemde landen kunnen er twee modern tot zeer modern genoemd worden. Indonesië is het langst onafhankelijk maar is ver achtergebleven bij genoemde landen. De macht is in handen van de verkeerde mensen die voor belangrijke zaken geen oog hebben, het enige dat voor hun telt is eigen gewin en prestige. En dat is doodzonde voor zo een mooi land dat gezegend is met alle natuurlijke rijkdommen die men zich maar wensen kan.

  47. surya atmadja /

    Patrick says:
    November 13, 2009 at 17:42
    . Ik sluit overigens niet uit dat ze ons uiteindelijk zelfs voorbij lopen op allerhande fronten
    ——————-
    Hoewel voorlopig niet eerlijk is om de huidige Nederland en Indonesia 1 op 1 te vergelijken ben ik wel met jou eens.

    Op sommige gebieden waren de Indonesiers veel verder dan de Nederlanders ,zeker tot de periode 1950 en vlak daarna.
    Zie hun democratische instelling , hoewel niet dezelfde is als de westerse democratie kennen ze al eeuwen musyawarah (overleg) .
    De vrouwenemacipatie is verder dan de Nederlandse , zie de rol van de Moslimvrouwen en Katoliekevrouwen tijdens de 1ste Kongres Perempuan Indonesia 22-25 Dec 1928.
    De eerste vrouwelijke Minister was Mr Raden (Ajoe) Maria Ulfah (1946) , afgestudeerd in Leiden .
    De 1ste Nederlandse vrouw als Minister was Dr MargaKklompe (1956).
    Zelfs Aletta Jacobs was verbaasd over de rol van de ” inlandse” vrouw tijdens een plaatselijke verkiezingen .
    Bij de eerste congres praten de Indon. vrouwen over de Islam , de rol van de vrouw (Zie Rd A.Kartini) en de economische vrijheid van de vrouw .

  48. Patrick /

    @ Londoh,

    Hoe triest het ook is, je kan een maatschappij niet overnight vormen en ook niet in 65 jaar. Voor vrijwel alle voormalig gekolonialiseerde landen geldt dat hun eigen mogelijkheden om een naar redelijkheid bestuurde staat op te bouwen en te ontwikkelen voor lange tijd (enkele eeuwen) is ontnomen. Het is onontkoombaar dat deze ‘nieuwe’ maatschappijen net zoals het ‘westen’ fases van ontwikkeling door moeten maken waarin rechtvaardigheid op z’n zachtst gezegd lange tijd geen prioriteit krijgt. Ook in het ‘westen’ is de emancipatie van de burger pas goed op gang gekomen na de tweede wereldoorlog (afhankelijk van wat je redelijk vind natuurlijk!)

    Kort door de bocht gezegd kan je stellen dat iedere maatschappij begint met uitbuiting en dat naarmate de welvaart toeneemt er op een zeker moment ruimte voor een zekere mate van nivellering van de verdiensten komt. We kennen niet voor niets het begrip ‘oud geld’. Deze nivellering en emancipatie is voor een maatschappij uiteindelijk ook noodzakelijk en economisch wenselijk omdat het gepaard gaat met eigenbelangen van de maatschappelijke bovenlaag, te weten: productiecapaciteit, schaarste van arbeidskrachten, consumptiekracht et cetera. Mijn overtuiging is dat juist de afgelopen 200 tot 150 jaar voor het ‘westen’ van belang zijn geweest om tot onze huidige maatschappelijke verhoudingen te komen. In die periode hebben de kolonisatie van landen, de industriele revolutie en de (wereld)oorlogen ruimte gecreerd voor ontwikkelingen die elementair zijn voor het fundament van onze huidige maatschappelijke basis. Denk daarbij aan: algemeen kiesrecht, stemrecht voor vrouwen, kinderarbeid, 40 urige werkweek en sociale zekerheid. Deze zijn ook hier niet overnight gekomen.

    Voor mij is het een persoonlijke frustratie maar wel een werkelijkheid waarmee ik helaas moet leven en maar beperkt over kan en mag oordelen. 65 jaar onafhankelijkheid is naar mijn bescheiden mening onvoldoende tijd om deze verhoudingen te laten uitkristalliseren. We hebben er in westen een paar honderd jaar over gedaan en alhoewel ik hoop en verwacht dat dit in Indonesie sneller kan gaan zal het nog wel wat decennia vragen, hoe pijnlijk de constatering an sich ook mag zijn. Ik sluit overigens niet uit dat ze ons uiteindelijk zelfs voorbij lopen op allerhande fronten….

  49. Dhr SA schreef: “In Ned.Oost Indie was toen wel onoverkomelijk.
    De reden is dat er geen gelijkwaardigheid !! bestaat , zie ook hoe de maatschappij toen geregeld werd .”

    _________________________________

    Anno 2009 is er nog steeds geen gelijkwaardigheid in Indonesië zeker niet op het hoofdeiland Java. De maatschappij is er nog sterk feodaal ingericht met kasten, een overblijfsel uit de perioden dat ze nog Hindu waren. Er zijn daar echt veel orden en rangen. Wat er nog bijgekomen is de 40% van de bevolking die nog onder de armoedegrens van 2 US$ per dag leeft. Deze “Wong Cilik” worden als vuil en laagste rangs burgers behandeld. En dan de miljoenen slachtoffers die de diverse regimes hebben gemaakt, die mensen hadden helemaal niet vertellen en werden vermoord of verdwenen gewoon. Als er ergens sprake is van een onrechhtwaardige maatschappij dan is het daar wel. Die Javanen hebben niet van het kolonialisme geleerd, het zijn zelf de meest smerige uitbuiters geworden die men zich maar voor kan stellen.

  50. surya atmadja /

    Peter van den Broek says:
    November 10, 2009 at 18:50
    1. Oeroeg en de hoofdpersoon komen weliswaar uit een verschillend nest: Oeroeg, de inlander, zoon van een mandoer, de hoofdpersoon is totok en zoon van een administrateur. Dat zijn weliswaar verschillen maar niet onoverkomelijk.
    ——————————————–
    In Ned.Oost Indie was toen wel onoverkomelijk.
    De reden is dat er geen gelijkwaardigheid !! bestaat , zie ook hoe de maatschappij toen geregeld werd .
    In Nederland waar de socialeverhoudingen anders waren kon zo’ n vriendschappen wel bestaan.
    Zelfs liefdesverhoudingen , tussen een “Inlandse “man (wel een student) met een totok vrouw.
    Kijk maar naar de gesloten huwelijken die gesloten zijn tussen ongeveer 1900 en 1950.

    De “Inlandse” studenten waren echt verbaasd welke vrijheden ze in Nederland hebben , ik dacht dat ze ook gezegd hebben dat als de Nederlanders ons ook zo behandelde in Ned.Indie de loop van de geschiedenis anders zal zijn .

    2. Het einde van Ned. Indie wordt eigenlijk al bij de geboorte ervan uitgeluid. Daar waar een kolonisator is, is er ook een gekoloniseerde, dus de verhoudingen zijn per definitie ongelijk. Die ongelijkheid kan alleen geelimineerd worden als de gekoloniseerde zich volledig bevrijd van de kolonisator.
    ————————-
    Hoe zit het met Canada en Australie en Malaysia ??
    En wat is het verschil met Ned.Oost Indie ?
    Waarom willen ze vrijheid , desnoods gewapenderhand ?
    Terwijl de 1ste generatie Indonesische leiders meestal een Nederlandse opleiding en vorming hebben.Waarom zijn ze massaal in opstand gegaan ?

    Wat is het verschil tussen de Nederlanders en de Engelsen ?