Jonge Indo’s in de provincie… Noord-Brabant

In de tweede aflevering van de interviewreeks Jonge Indo’s in de provincie portretteert Indisch 3.0 Jeremy Geleijns (28). Deze derde generatie Indische Nederlander praat met Kirsten over voetbal, hard werken en een andere kant van Indische oma’s.

Jeremy (28) uit Tilburg werkt als filiaalmanager bij Albert Heijn. In zijn vrije tijd voetbalt hij en verzorgt hij zijn tuin én zijn zwangere vrouw Natasja. Jeremy heeft een Indische moeder en een Nederlandse vader.
Jeremy (28) uit Tilburg werkt als filiaalmanager bij Albert Heijn. In zijn vrije tijd voetbalt hij en verzorgt hij zijn tuin én zijn zwangere vrouw Natasja. Jeremy heeft een Indische moeder en een Nederlandse vader.

Momentjes
Jeremy ontvangt me in zijn modern ingerichte nieuwbouwhuis in Tilburg. In de opgeruimde woonkamer staat een vitrinekast. Er hangt een nieuw babypakje aan. ‘Ik heb kersenflappen gehaald en voor straks saucijzenbroodjes,’ roept hij vanuit de open keuken. Zou dat nou Brabantse of Indische gastvrijheid zijn, vraag ik me af, terwijl we naar de goed onderhouden tuin lopen. ‘Mijn tuin is mijn ontspanning.’ Tevreden kijkt hij om zich heen, vanaf de moderne loungestoel op het terras. ‘Het is niet heel warm hè, maar in Nederland moet je je momentjes pakken.’ Naast de schuur achter hem staat een soort houten box. ‘Ja, dat is mijn jacuzzi. Ik wilde eigenlijk een Audi TT kopen, maar ik heb hier toch meer aan. Ik zit er vaak in. Muziekje aan, super.’

‘Ergens in deze vijver zit een kikker.'
‘Ergens in deze vijver zit een kikker.’

Voetbal
Als manager in een van de drukste AH-filialen in Nederland, checkt Jeremy dagelijks de omzet, de cijfers en is verantwoordelijk voor de ruim 450 mensen die er werken. ‘Ik pas op de winkel. Daar haal ik veel energie uit. Ik zie tevreden mensen in mijn winkel, zowel klanten als medewerkers, en dat zie ik als waardering voor de zorg die ik aan ze besteed.’ Toch was dit niet de baan die hij als jongen voor ogen had. ‘Ik wilde profvoetballer worden. Ik heb even Eredivisie gespeeld, bij RKC Waalwijk, totdat ik een blessure aan mijn kruisbanden kreeg. Toen ben ik me gaan afvragen of dat wereldje wel iets voor mij was en ik vond het een te zakelijke wereld, het ging er niet eerlijk aan toe. Ik ben een gevoelsmens en had het gevoel dat het niet goed voor me was. Zes geleden ben ik eruit gestapt, de supermarkt binnengestapt en gewoon hard gewerkt.’

Hard werken
Zijn Indische moeder komt uit Balikpapan (Kalimantan). Jeremy’s opa werkte er voor Shell. De meeste verhalen heeft hij vooral van zijn grootouders en zijn ooms gehoord. ‘Mijn opa en oma hadden het goed daar. Ze hebben alles moeten achterlaten. De weinige spullen die ze meegenomen hadden, zijn op de boot gestolen. Ze kwamen hier dus berooid aan en hebben in een pension gezeten. Mijn opa en oma hebben dat geaccepteerd en hard gewerkt om hier een leven op te bouwen. Ik ben er eigenlijk niet zo mee bezig.’ Des te opvallender is het dat Jeremy met een Indische getrouwd is. ‘Al binnen tien minuten kwam ter sprake dat we dezelfde afkomst hadden, omdat ze dacht dat ik Italiaans was.’

Up-to-date
‘Oh ja, je had me gevraagd iets klaar te leggen dat belangrijk voor me is, maar dat ligt in de was. Het is een t-shirt dat mijn schoonmoeder vorig jaar uit Bali meegenomen heeft. Het is een heel basic shirt hoor, maar ik draag het vaak. Het voelt goed. Wat trouwens ook belangrijk voor me is, is mijn laptop. Ik vind het fijn om up-to-date te blijven, dat is begonnen sinds ik ben gestopt met voetballen. Iets wat me uit de actualiteit opgevallen is, is het vliegtuigongeluk in Indonesië. Het valt me op dat Indonesië vaak in het nieuws komt met vliegtuigongelukken en andere rampen.’

‘Deze bougainvilles heb ik pas gekocht.’
‘Deze bougainvilles heb ik pas gekocht.’

Concessies
De 28-jarige Indo is minimaal met zijn afkomst bezig is, net als zijn twee broers.‘Het indirecte vind ik ontzettend lastig, mensen zeggen nooit waar het op staat. Het lijkt wel alsof dat in de derde generatie anders is. Onze ouders zijn altijd dienend naar hun ouders geweest. Ouderen kregen altijd gelijk. Daar werd ik mee geconfronteerd toen ik in Den Haag woonde. Mensen waren daar erg direct en dat vind ik prettig. Ik heb verschillende gesprekscursussen gevolgd en daar geleerd hoe ik kan zeggen wat er in me omgaat. Ik dacht vroeger altijd dat het aan mij lag. Ik wilde geen ruzie, dus deed ik concessies en schoof ik mijn eigen mening aan de kant, terwijl ik het anders voelde. Sinds een tijdje spreek ik uit waar ik last van heb.’

Indirecte oma’s
Jeremy fronst als ik hem vraag wat hij aan de Indisch 3.0-bezoekers zou willen voorleggen. ‘Hoe ga ik om met dat indirecte? Ik vind ze zelfs een beetje achter de ellebogen. Mijn ouders zijn zelf heel direct, maar mijn oma! Heel lang heb ik, als ik zelf ergens last van had, mijn kop gehouden tegen haar. Maar op een keer deed ik dat niet. Ik was bij mijn oma en ze vroeg ik kwam eten. Ik kon niet, want ik had een andere afspraak. Mijn oma was toen gepikeerd en noemde me respectloos en onbeschoft, maar dat ben ik helemaal niet. Ik kon gewoon niet, dat betekende niet dat ik haar minder lief vond. Uiteindelijk ben ik drie maanden niet bij haar geweest. Ik heb er wel moeite mee dat als iets niet in haar straatje past, ze mij dan brutaal en onbeschoft vindt.’

En waar gaat Ed volgende maand heen? ‘Laat ik iets geks zeggen. Groningen.’

Wil je reageren op dit interview en/of op de vraag van Jeremy: Hoe ga jij om met het indirecte van je Indische oma? Laat dan een commentaar achter bij dit bericht.

Doe mij maar Europa

EuropaMet de Europese Parlementsverkiezingen in aantocht, realiseer ik me dat ik in mijn paspoort  bij nationaliteit het liefst ‘Europese’ zou hebben staan. Ik zou me daar meer in herkennen dan in ‘Nederlandse’. Dat heeft er allereerst mee te maken dat ik me regelmatig schaam voor wat in dit bekrompen, luidruchtige Nederland gemeengoed is. Asielzoekers in leegstaande gevangeniscellen plaatsen, het heilige streven naar Zuinigheid en de afstompende botheid zijn daar maar een paar voorbeelden van. 

Maar ik zou de Europese nationaliteit vooral willen dragen omdat die mijn afkomst veel beter weerspiegelt dan de Nederlandse. Ten eerste is Europa is de helft van de reden dat wij de naam Indo-Europeaan dragen; zoals elke Indo heb ik een aardige West-Europese delegatie in mijn stamboom. Daarnaast voel ik me vanwége die afkomst meer op mijn plek in een samenleving die bestaat uit een breed scala van volken en culturen, dan eentje van oranje eenheidsworst.

Toch hoor ik maar weinig over derde generatie Indo’s die op reis gaan naar het land van hun Europese voorvaderen. Naar Indonesië wel. Ook ik ben inmiddels aan het sparen voor een rootsreis naar het land van mijn ouders. En ja, ook ik voel een band met Indonesië, ondanks dat ik in Nederland geboren en getogen ben. Maar ik voel me ook verbonden met Schotland, Duitsland en Portugal, waar mijn voorvaderen vandaan kwamen.

Vroeger was het in Indische kringen gebruikelijk  om je voor te staan op je Europese afkomst. Het was  in die tijd not done om over jezelf te zeggen dat je een Indo was. Tantes van mij vertelden daarom dat ze Italiaans waren; dat was chique en geloofwaardiger dan Hollands, want ze leken natuurlijk in de verste verten niet op Dik Trom.  Lijkt het maar zo of zijn we tegenwoordig eerder geneigd onze Indonesische wortels te benadrukken dan de Europese?

De voorkeur voor Indonesië ten opzichte van Europa bij jonge Indo’s kan je eenvoudig verklaren. Het is de plek waar onze ouders geboren zijn. Dat land is een vanzelfsprekendere start voor het verkennen van je achtergrond dan in meerdere Europese landen op zoek gaan naar sporen van voorouders die om schimmige redenen naar Nederlands-Indië gekomen zijn. Het is in Indonesië al moeilijk zoeken, maar waar moet je in hemelsnaam beginnen in Portugal?

In hoeverre speelt bij de keuze van het land waarin we onze rootsreis uitvoeren, trouwens mee dat de Europese kant de ‘foute kant’ was? Als ik kijk naar mijn familie, dan is het niet onwaarschijnlijk dat door toedoen van mijn Europese voorouders minstens één Sumatraan, Atjeeër, Javaan of andere Aziaat het leven gelaten heeft. Europeanen waren de koloniale heersers in Azië, de meeste Schotten en Duitsers kwamen naar Indië als huurlingen van de VOC en de Portugezen waren heer en meester in Indië en omgeving voordat de VOC er zijn vlag plantte. 

Maar vertel, hoe zit jij hierin? Ben jij ooit van plan naar het land van je Europese voorouders te gaan, op zoek naar een de vertakkingen van je wortels?

Vooruitblik op de Pasar Malam Besar, nee, Tong Tong Fair

Van 21 mei  tot en met 1 juni vindt op het Malieveld in Den Haag de eenenvijftigste Pasar Malam Besar plaats. Oke, officieel heet het ‘grootste Euraziatische festival ter wereld’ nu Tong Tong Fair, maar de naamswijziging, die volgens de organisatie de Indische identiteit moet benadrukken, viel niet bij iedereen in goede aarde. Als kleine pleister op de wond is het festival (voorlopig) op internet nog te vinden via www.pasarmalambesar.nl.

Het Indische definieert zich volgens het persbericht dat de organisatie begin april uitgaf, het best als een harmonieuze en verleidelijke cultuurvermenging van Oost en West. Op zoek naar verleiding en harmonie streepte ik in het programma alvast de meest opvallende en interessante dingen aan.

Er is uiteraard veel muziek met gemengde invloeden, zoals krontjong , maar er is ook aandacht voor jazz van Indische muzikanten uit den Haag. Omdat het thema dit jaar de zee is, is er extra veel Polynesische muziek gepland, met daarnaast ‘de beste hawaiian muziek en dansgroepen uit Nederland’. Vast harmonieus, maar verleidelijk? Wat is dat toch, dat veel Indo’s dat zo leuk vinden?

tong-tong-fair-pasar

Waar ik wel door verleid word zijn een aantal interessante lezingen en voorstellingen in het Bibit-theater en het Cultuurpaviljoen. Er is veel aandacht voor de geschiedenis, met bijvoorbeeld een expositie over Indische interieur (o.a. met de filmkamer uit Ver van Familie), een wayangshow over de onafhankelijkheidsstrijd in Indonesië (21 en 23-25 mei) en de Indische school met elke dag een aantal geschiedenislessen met medewerker van onder meer mijn medeblogger Kirsten Vos.

En zeer verleidelijk: de Ind(ones)ische eetcultuur die als vanzelfsprekend volop vertegenwoordigd is. Ik ga dus weer veel te lekker en dus veel te veel eten, om vervolgens met een heerlijke, hete nasmaak in mijn mond, een vies servetje en zakje kroepoek in mijn hand, weer te gaan zitten bij een volgend onderdeel. Voor mij is dat toch wel de echte Pasar Malam ervaring.

Jammer genoeg zijn er dit jaar ook een aantal dingen niet te vinden. Een duidelijke programmering voor en met jongeren bijvoorbeeld. Traditiegetrouw is er voor de eerste en tweede generatie Indische Nederlanders veel plaats, maar de jongeren komen er ook dit jaar bekaaid vanaf. Niet erg harmonisch wat mij betreft.

Verder vind ik het een grote misser dat de organisatie geen ruimte heeft ingepland voor een discussie over het boek “Ons Indisch Erfgoed” van Lizzy van Leeuwen dat afgelopen jaar uitkwam en gemengde reacties kreeg. Met of zonder de auteur had over dat boek gesproken moeten worden. Natuurlijk, en zoals dat hoort, in goede harmonie. Maar misschien was dat nu juist het probleem…

De Pasar, nee ik bedoel: de Fair, zal dit jaar echter vast weer een succes worden. Ik heb er in ieder geval veel zin in. Waar gaat u dit jaar heen? En wat mist u in het programma?

Verhuisd Indisch 3.0 zoekt redactie

Nieuwsbericht

Indisch 3.0Sinds 3 mei 2009 is de weblog Indisch 3.0 van Ed Caffin en Kirsten Vos te vinden op http://www.indisch3.nl. Het domein indisch3.wordpress.com zal opgeheven worden. Ook het standaard e-mailadres is veranderd. Vanaf nu is Indisch 3.0 te bereiken via redactie@indisch3.nl. De beheerders hopen hiermee de gebruikersvriendelijkheid en vindbaarheid van de website te verbeteren, zodat ze deze uiteindelijk uit kunnen bouwen tot een platform voor creatieve, maatschappelijk geëngageerde jonge Indo’s.

Platformfunctie
De verhuizing en opmaak maken onderdeel uit van vernieuwingen die Caffin en Vos door gaan voeren, naar aanleiding van een gebruikersenquête en evaluatie rondom het eenjarig bestaan van Indisch 3.0. Zij zullen ook gaan zorgen voor meer postings op maandbasis. Op de lange termijn willen zij Indisch 3.0 uitbouwen tot platform voor creatieve jonge Indo’s die maatschappelijk betrokken zijn.

Jonge redacteuren en andere creatieven
De oprichters willen daarom uitbreiding van de redactie van Indisch 3.0. Ze zien veel jong Indisch talent en roepen om te beginnen jonge Indo’s met schrijversambities op om te solliciteren naar een plek in de redactie van Indisch 3.0. Daarnaast willen zij ook talentvolle ontwerpers en kunstenaars in de redactie opnemen. Bloggen over de Indische wereld hoeft namelijk niet alleen maar tekstueel te zijn; het kan ook in de vorm van tekeningen, foto’s en films.

Solliciteren?
Ben je een derde of vierde generatie Indo, kan je goed schrijven of ontwerpen en ben je bereid om op vrijwillige basis minimaal 1x per maand een post voor Indisch 3.0 op te leveren? Stuur dan een mailtje naar redactie@indisch3.nl. We willen dan graag een eerdere creatie ontvangen, van je horen waar jouw persoonlijke interesses liggen op het gebied van de Indische cultuur, welke vorm (een artikel, fotografie, etc.) jouw bijdrage heeft en van je weten waarom jij voor Indisch 3.0 actief wil worden. Vanaf eind mei zullen we een selectie gaan maken. In juni willen we als nieuwe redactie bij elkaar komen om te bepalen hoe we Indisch 3.0 beter, spannender en dus toonaangevender kunnen maken. In verband met periodieke redactievergaderingen is het handig als je in de Randstad woont, maar dat is geen vereiste.

Over Indisch 3.0
Indisch 3.0 is in 2008 begonnen als weblog van twee jonge Indo’s, Kirsten Vos en Ed Caffin. Indisch 3.0 verwijst naar de derde generatie Indische Nederlanders die elkaar via internet hebben weten te vinden. Vos en Caffin willen met dit medium vanuit een nieuwe, frisse invalshoek in kunnen spelen op Indische actualiteiten en vraagstukken.

Indisch 3.0 heeft de onbescheiden ambitie de Indische groep publiekelijk aan te moedigen om onafhankelijk en onbevangen naar hun eigen identiteit te kijken. De webloggers schrijven hiervoor over concrete gebeurtenissen die te maken hebben met het Indische. De ene keer is dat een reis naar Indonesië, de andere keer een Indisch festival. Indisch 3.0 is al ruim 30.000 keer bekeken door bezoekers uit binnen- en buitenland.